Dotacja rządowa

ZMIANY W SKRÓCIE  

Przejdź do:

Zmiany w skrócie

Wybór programu nauczania
i podręczników

Wieloletniość podręczników

Podręcznik rządowy i dotacja

Zakaz przekazywania korzyści szkołom
i nauczycielom

Pytania i odpowiedzi

 

 

 


1.


Pomoce dydaktyczne zostały podzielone na podręcznik, materiał edukacyjny i materiał ćwiczeniowy. Jedynie podręcznik wymaga numeru dopuszczenia MEN.

  

2.

Wybór podręczników na dany rok szkolny jest zatwierdzany przez dyrektora po uwzględnieniu opinii rady pedagogicznej oraz rodziców.

3.

Począwszy od roku 2015/2016 podręczniki będą stopniowo zamieniane na wersje wieloletnie. W roku szkolnym 2014/2015 uczniowie uczą się z podręczników w dotychczasowej wersji.

4.

W roku szkolnym 2014/2015 wprowadzono dotację dla klas 1. SP na zakup materiałów ćwiczeniowych (50zł) do edukacji wczesnoszkolnej i języka obcego,
a także podręcznika do języka obcego (25zł). Elementarz został opracowany na zlecenie MEN i przekazany bezpłatnie szkołom.

W kolejnych latach dotacja obejmie stopniowo pozostałe klasy szkoły podstawowej oraz gimnazjum. Nie jest zaplanowana dotacja dla szkół ponadgimnazjalnych.

5. Ustawa reguluje zakres wsparcia, które wydawnictwa mogą zapewnić nauczycielom
i uczniom.

 

Zachęcamy do pobrania kompendium, w którym szczegółowo opisujemy zmiany w sposobie zapewniania podręczników.


Przydatne linki:

 

WYBÓR PROGRAMU NAUCZANIA I PODRĘCZNIKÓW
 
Art. 22a
1. Nauczyciel lub zespół nauczycieli przedstawia dyrektorowi przedszkola lub szkoły program wychowania przedszkolnego lub program nauczania do danych zajęć edukacyjnych z zakresu kształcenia ogólnego na dany etap edukacyjny.
(…)
5. Program wychowania przedszkolnego i programy nauczania, o których mowa w ust. 1 i 3, powinny być dostosowane do potrzeb i możliwości uczniów, dla których są przeznaczone.
6. Dyrektor przedszkola lub szkoły, po zasięgnięciu opinii rady pedagogicznej, dopuszcza do użytku w danym przedszkolu lub danej szkole przedstawiony przez nauczyciela lub zespół nauczycieli program wychowania przedszkolnego lub programy nauczania, o których mowa w ust. 1 i 3.

 

Zgodnie z tym zapisem dyrektor szkoły ma obowiązek konsultacji przedłożonego mu programu nauczania z radą pedagogiczną.

Art. 22a.1. szczegółowo określa procedury wyboru podręczników. Zgodnie z nim do grona osób mających wpływ na wybór podręcznika do danego przedmiotu dołącza także rada pedagogiczna oraz rada rodziców.

Wyboru podręczników dokonuje się raz na 3 lata i w zależności od etapu edukacyjnego nauczyciele danego języka wybierają:

  • jeden podręcznik wspólny dla wszystkich uczniów ze wszystkich klas danego rocznika - na I etapie edukacyjnym,
  • więcej niż jeden podręcznik dla uczniów poszczególnych klas z danego rocznika - począwszy od II etapu edukacyjnego i jedynie pod warunkiem, że uczniowie są na różnym poziomie zaawansowania lub realizują różne podstawy programowe.

Ustawa pozostawia wybór podręcznika do danego przedmiotu zespołowi nauczycieli uczących go w danej szkole, którzy kierują się wartościami merytorycznymi oraz możliwością dopasowania książki i ćwiczeń do potrzeb uczniów. Wybór jest obowiązkowo opiniowany przez radę pedagogiczną oraz radę rodziców. Organ prowadzący szkołę rozporządza jedynie kwotą dotacji rządowej na podręczniki, natomiast nie bierze udziału w ich merytorycznym wyborze.

W przypadku braku porozumienia między nauczycielami, ostateczna decyzja co do wyboru podręczników obowiązujących w szkole należy do dyrektora szkoły.

 

WIELOLETNIOŚĆ PODRĘCZNIKÓW

 

Art. 22ao
(…) Podręcznik może być dopuszczony do użytku szkolnego, jeżeli:
(…)

4) Nie zawiera:
a) pytań, poleceń, zadań i ćwiczeń wymagających uzupełniania w podręczniku – w przypadku podręcznika w postaci papierowej;
b) odwołań i poleceń wymagających korzystania z opracowanych przez określonego wydawcę dodatkowych materiałów dydaktycznych przeznaczonych dla ucznia;

 

W rozumieniu znowelizowanej ustawy oraz Rozporządzenia w sprawie dopuszczania podręczników podręcznik:

  • ma numer MEN,
  • nie zawiera elementów czyniących go jednorazowym np. naklejek, jednorazowych kodów dostępu itp.,
  • nie zawiera ćwiczeń, które uczeń powinien wypełnić w książce,
  • nie zawiera opisu sprawdzianu i egzaminów oraz zadań egzaminacyjnych wykorzystanych w arkuszach sprawdzianu i egzaminu.
 

Harmonogram dostosowywania podręczników do wymogu wieloletniości określony w ustawie (art. 16)

Typ szkoły Klasa Termin dostosowania podręczników do wieloletniości
Szkoła podstawowa 1 31 marca 2015 r. na rok szkolny 2015/2016
2 31 marca 2015 r. na rok szkolny 2015/2016
3 31 marca 2016 r. na rok szkolny 2016/2017
4 31 marca 2015 r. na rok szkolny 2015/2016
5 31 marca 2016 r. na rok szkolny 2016/2017
6 31 marca 2017 r. na rok szkolny 2017/2018
Gimnazjum 1 31 marca 2015 r. na rok szkolny 2015/2016
2 31 marca 2016 r. na rok szkolny 2016/2017
3 31 marca 2017 r. na rok szkolny 2017/2018
Szkoła ponadgimnazjalna 1 31 marca 2015 r. na rok szkolny 2015/2016
2 31 marca 2016 r. na rok szkolny 2016/2017
3 31 marca 2017 r. na rok szkolny 2017/2018
4 31 marca 2017 r. na rok szkolny 2017/2018

 

Do czasu dostosowania określonego w ustawie wszystkie podręczniki dla danej klasy zachowują dotychczasowy numer dopuszczenia MEN i mogą być wykorzystywane do pracy z uczniami na lekcjach.

Wiodące serie Pearson będą dostosowywane do wymogu wieloletniości zgodnie z powyższym harmonogramem, jednocześnie nie tracąc na jakości edukacyjnej.

 

PODRĘCZNIK RZĄDOWY I DOTACJA
 

Celem ustawy jest zapewnienie uczniom szkół podstawowych i gimnazjów bezpłatnego dostępu do podręczników. Dlatego MEN opracowuje podręcznik do edukacji wczesnoszkolnej dla klas 1-3 szkoły podstawowej, zaś na zakup wszystkich pozostałych podręczników oraz materiałów ćwiczeniowych zapewnia dotację celową z budżetu państwa.

Wysokość dotacji jest określona w ustawie (Art. 22ae ustęp 5), a 1% podanych kwot jest przeznaczony na obsługę zadania przez jednostki samorządu terytorialnego.

WYSOKOŚĆ DOTACJI DLA KLAS 1-3 SZKOŁY PODSTAWOWEJ

- 25zł na zakup podręcznika do języka obcego

- 50zł na zakup materiałów ćwiczeniowych do kształcenia zintegrowanego oraz języka obcego

 

WYSOKOŚĆ DOTACJI DLA KLAS 4-6 SZKOŁY PODSTAWOWEJ

- 140zł na zakup podręczników do wszystkich przedmiotów

- 25zł na zakup materiałów ćwiczeniowych do wszystkich przedmiotów

 

WYSOKOŚĆ DOTACJI DLA GIMNAZJUM

- 250zł na zakup podręczników do wszystkich przedmiotów

- 25zł na zakup materiałów ćwiczeniowych do wszystkich przedmiotów

 

 

Sposób zapewnienia materiałów do języka obcego dla uczniów:

Szkoła Klasa 2014/2015 2015/2016 2016/2017 2017/2018
Podręcznik Ćwiczenia Podręcznik Ćwiczenia Podręcznik Ćwiczenia Podręcznik Ćwiczenia
SP 1 dotacja dotacja dotacja dotacja używany dotacja dotacja dotacja
2 kupuje rodzic kupuje rodzic dotacja dotacja używany dotacja używany dotacja
3 kupuje rodzic kupuje rodzic kupuje rodzic kupuje rodzic dotacja dotacja używany dotacja
4 kupuje rodzic kupuje rodzic dotacja dotacja używany dotacja używany dotacja
5 kupuje rodzic kupuje rodzic kupuje rodzic kupuje rodzic dotacja dotacja używany dotacja
6 kupuje rodzic kupuje rodzic kupuje rodzic kupuje rodzic kupuje rodzic kupuje rodzic dotacja dotacja
GIM 1 kupuje rodzic kupuje rodzic dotacja dotacja używany dotacja używany dotacja
2 kupuje rodzic kupuje rodzic kupuje rodzic kupuje rodzic dotacja dotacja używany dotacja
3 kupuje rodzic kupuje rodzic kupuje rodzic kupuje rodzic kupuje rodzic kupuje rodzic dotacja dotacja

 

ZAKAZ PRZEKAZYWANIA KORZYŚCI SZKOŁOM I NAUCZYCIELOM

 

Art. 22d.1.
Zakazane jest:
1) oferowanie, obiecywanie lub udzielanie szkołom lub nauczycielom jakichkolwiek korzyści w sposób pośredni lub bezpośredni w zamian za dokonanie wyboru określonych podręczników, materiałów edukacyjnych lub materiałów ćwiczeniowych;
2) oferowanie sprzedaży podręcznika wyłącznie z innym podręcznikiem lub dodatkowymi materiałami dydaktycznymi przeznaczonymi dla ucznia.

 

Zgodnie z powyższym zapisem, zakazane jest przekazywanie nieodpłatnych materiałów, w tym zestawów nauczycielskich.

Nauczycielom korzystającym z podręczników Pearsona proponujemy:

Pełny dostęp do cyfrowej wersji komponentów dla nauczyciela poprzez bezpłatną aplikację ePanel.

Pobierz ePanel

   

Rabat 50% na zakup drukowanych komponentów dla nauczyciela.

Złóż zamówienie

   
   

 

PYTANIA I ODPOWIEDZI
 

Kto kupuje podręcznik i zeszyt ćwiczeń do języka niemieckiego?

Zakupów podręczników, materiałów edukacyjnych i materiałów ćwiczeniowych ze środków dotacji celowej dokonuje szkoła.  Aby otrzymać dotację celową na zakup podręcznika do nauki języka obcego nowożytnego, dyrektorzy szkół prowadzonych przez jednostkę samorządu terytorialnego (dalej jst) przekazują organowi prowadzącemu informacje niezbędne do ustalenia wysokości dotacji celowej, wypełniając odpowiednie formularze (wzory w Rozporządzeniu w sprawie udzielania dotacji celowej z 7 lipca 2014 r.), które muszą być przekazane w formie papierowej i elektronicznej. Natomiast dyrektorzy szkół prowadzonych przez osoby prawne inne niż jst oraz osoby fizyczne otrzymują dotację celową z budżetu jst na wniosek, do którego załączają informacje niezbędne do ustalenia wysokości dotacji celowej.

Czy podręczniki i ćwiczenia zakupione w ramach dotacji są własnością szkoły?
Tak. Szkoła nieodpłatnie:
  • wypożycza uczniom podręczniki lub materiały edukacyjne, mające postać papierową, lub
  • zapewnia uczniom dostęp do podręczników lub materiałów edukacyjnych, mających postać elektroniczną, lub
  • przekazuje uczniom materiały ćwiczeniowe bez obowiązku zwrotu lub je udostępnia.

Czy z wypożyczonego z biblioteki bezpłatnego podręcznika oraz z zeszytu ćwiczeń uczeń korzysta wyłącznie w szkole, czy może też zabrać go do domu? Co, jeżeli do podręcznika dołączona jest płyta?

W zależności od potrzeb uczeń powinien mieć zapewnioną możliwość korzystania z podręcznika zarówno w szkole, jak i w domu. Jeżeli płyta stanowi część podręcznika, zasady korzystania z niej powinny być takie same.

Zeszyt ćwiczeń należy do ucznia i również może być zabierany przez niego do domu.

Czym różnią się materiały edukacyjne od materiałów ćwiczeniowych jeśli chodzi o ich finansowanie?

Materiały edukacyjne będą finansowane co do zasady raz na 3 lata szkolne. Wyjątek stanowi między innymi rok, w którym zwiększa się liczba uczniów w klasie w stosunku do poprzedniego, wtedy otrzymuje się dotację na zwiększoną liczbę uczniów. Dotacja celowa na zakup materiałów ćwiczeniowych będzie udzielana corocznie.

Materiały edukacyjne są wypożyczane uczniowi, natomiast materiały ćwiczeniowe są przekazywane uczniowi bez konieczności ich zwrotu.

Czy istnieje obowiązek podania do publicznej wiadomości szkolnego zestawu podręczników?

Zgodnie z obowiązującą ustawą, dyrektor szkoły ma obowiązek podania do publicznej wiadomości szkolnego zestawu podręczników. Jednocześnie ustawa zniosła obowiązek podania tej informacji do 15 czerwca, nie określając w to miejsce innego terminu.

Jak wygląda kalendarium przyznawania i rozliczania dotacji w roku szkolnym 2014/2015?

 

ETAP 1

szkoła >>> samorząd

od 15.03 Szkoły mają czas na przekazanie informacji o zapotrzebowaniu na podręczniki.
Jeśli szkoła przekazała informację przed 25.08, musi ją zaktualizować o ostateczne wyniki rekrutacji.

ETAP 2

samorząd >>> wojewoda

od 1.04 do 20.09 Samorządy sukcesywnie przekazują do wojewody pisma o udzielenie dotacji celowej. Mają obowiązek zaktualizować wnioski od szkół złożone przed 31.08.
w ciągu 5 dni Wojewoda sporządzi i przekaże ministrowi finansów wniosek o uruchomienie środków z budżetu państwa.
od 1.05 do 15.10 Wojewoda przekaże jednostce samorządu terytorialnego dotację celową.

ETAP 3

rozliczenie dotacji

do 15.01
kolejnego roku
Dyrektor szkoły prowadzonej przez inny organ niż samorząd terytorialny ma czas na rozliczenie wykorzystania dotacji celowej oraz zwrot niewydanej części.
do 31.01
kolejnego roku
Jednostka samorządu terytorialnego ma czas na rozliczenie się z dotacji celowej oraz zwrot niewykorzystanych środków.
do 15.03
kolejnego roku
Wojewoda sporządza i przekazuje MEN zbiorcze zestawienie wykorzystania dotacji celowej przez samorządy ze swojego terenu.

 

W tym roku szkolnym wybrałam dla kl. I podręcznik już "wyczyszczony", a więc mogą go używać kolejne roczniki. Czy w przyszłym roku zamiast książek będę mogła zakupić inne trwałe materiały do nauki języka (np. słowniki obrazkowe czy program komputerowy)?


Dotacja na podręczniki jest dotacją celową i nie może być wykorzystana na zakup materiałów innych niż podręczniki lub materiały edukacyjne zastępujące podręcznik. W rozumieniu ustawy słownik trudno zakwalifikować jako materiał edukacyjny zastępujący podręcznik.

Po dokonaniu zakupów podręczników, szkoła jest zobowiązana do rozliczenia się z organem prowadzącym oraz zwrotu niewykorzystanej kwoty dotacji.

Co z indywidualizacją pracy z uczniem, jeżeli po roku należy zmienić podręcznik na kolejny, niekoniecznie dostosowany do potrzeb danej grupy?

Zadaniem nauczyciela jest wybór podręcznika, materiału edukacyjnego lub ćwiczeniowego, który umożliwia indywidualizację z założenia. Ustawodawca nie przewiduje zmiany podręcznika po jego wyborze, ponieważ dotacja udzielana jest raz na trzy lata.
 

Czy rodzic będzie miał możliwość zakupu podręcznika "rządowego" we własnym zakresie, np. w sytuacji, gdy jego dziecko będzie miało jako trzeci rocznik uczyć się z danej książki, która do tego czasu może być już zniszczona?

MEN nie przewiduje sprzedaży detalicznej podręcznika na rynku. Jest on dostarczany do szkół zgodnie z zapotrzebowaniem zgloszonym przez dyrektora szkoły wprost od firmy, której MEN takie zadanie zlecił.
Dziecko nie  powinno dostać  podręcznika zniszczonego w takim stopniu, by był on nie do użytku, ponieważ biblioteka nie powinna przyjąć takiego egzemplarza od poprzedniego dziecka. Ustawa zakłada, ze jeśli uczeń zniszczy Elementarz, to szkoła może żądać od rodziców pokrycia jego kosztów i wtedy zamówi nowy egzemplarz z MEN.

Czy wybór podręcznika w klasach realizujących innowację pedagogiczną podlega Ustawie o systemie oświaty i umieszczonych w niej zapisom?


Wybór podręcznika podlega Ustawie w każdym wypadku, ponieważ Ustawa jest aktem nadrzędnym w stosunku do każdego rozporządzenia. Ustawa przewiduje wyjątki od zasady jednego podręcznika: jest ich pięć i nie ma wśród nich innowacji.

Jeśli stan wiedzy i umiejętności uczniów na wejściu nie odbiega od innych grup tego samego poziomu, to w grupach tych obowiązuje jeden podręcznik niezależnie od liczby godzin.

Kto pokrywa koszt powielania dla uczniów testów i kartkówek?


Testy nie mieszczą się w definicji podręcznika, materiału edukacyjnego ani materiału ćwiczeniowego, których koszt pokrywa dotacja. Jeżeli wewnątrzszkolny system oceniania zakłada wykorzystanie testów jako formy sprawdzania wiedzy, szkoła powinna w trybie swojej zwykłej działalności umożliwić pracownikowi skserowanie tych materiałów dla uczniów.

Jaki podręcznik wybrać dla uczniów, których poziom zaawansowania znacznie wykracza ponad poziom dostępnych podręczników wieloletnich?


Nauczyciele nie mają obowiązku pracować z podręcznikiem. Zmieniona ustawa zakłada, że nauczyciel może pracować z podręcznikiem, materiałem edukacyjnym zastępującym podręcznik, albo też bez nich.

Art. 22aa.

Nauczyciel może zdecydować o realizacji programu nauczania:

1) z zastosowaniem podręcznika, materiału edukacyjnego lub materiału ćwiczeniowego lub
2) bez zastosowania materiałów, o których mowa w pkt 1.

 

Jeżeli wśród dostępnych podręczników wieloletnich dopuszczonych do użytku szkolnego nie ma takiego, którego poziom pozwala na naturalną kontynuację nauczania z poprzedniego etapu edukacyjnego, wymagany przez nową podstawę programową, można wprowadzić inną książkę dostosowaną do aktualnej wiedzy uczniów jako materiał edukacyjny.

Może to być dowolna publikacja dostępna na rynku, samodzielnie napisany skrypt itp. Ważne, aby z tak dobranego materiału edukacyjnego mogły korzystać trzy kolejne roczniki, a jego realizacja była uwzględniona w programie nauczania.

Czy materiał edukacyjny musi spełniać identyczne wymogi dot. wieloletniości, co podręczniki dopuszczane przez ministra edukacji narodowej?
W stosunku do materiałów edukacyjnych MEN nie określa żadnych formalnych wymagań, poza tym, aby z materiału takiego mogły korzystać trzy kolejne roczniki uczniów. W takim przypadku to obowiązkiem szkoły jest zadbanie, aby książki nadawały się do użycia w kolejnym roku.